Türkiyə əleyhinə ABŞ-Rusiya oyunu...

2021-10-14 17:32:00

Türkiyə əleyhinə ABŞ-Rusiya oyunu...

Terror təşkilatı YPG / PKK-nın Suriyanın şimalında terrordan təmizlənmiş ərazilərə hücumlarının artması səbəbindən yeni  hərbi əməliyyatın olma ehtimalı və hətta siqnalları müzakirə edilir. "Fərat Qalxanı", "Zeytun budağı" və "Sülh çeşməsi" əməliyyatlarından sonra İdlibdəki vəziyyətin eyni cür sonuclanması arzulanır. Bu yaxınlarda Soçidə Rusiya və Türkiyə liderləri arasında görüş keçirilməsinə baxmayaraq, Əsədin İdlibdə Rusiya tərəfindən dəstəklənən mülki əhaliyə qarşı hücumları sürətlə davam edir. Üstəlik, yeni kimyəvi hücum hazırlığına dair fərziyyələr belə var.

Təbii ki, bütün bunlar Türkiyəyə doğru yeni köç dalğasının olma ehtimalını nəzərdə tutur. Bu arada, bölgədəki YPG / PKK fəaliyyətindən başqa, İŞİD-in yatmış hüceyrələrinin oyanması ilə bağlı kəşfiyyat məlumatları da var. Başqa sözlə, ABŞ, Rusiya və Suriya rejimi,  təkcə öz tərəflərindən deyil, hamısı bir yerdə İdlib problemini daha da ağırlaşdırmağa və Suriyanın şimalında Türkiyənin nəzarətində olan təhlükəsiz bölgələrdə asayişi pozmağa yönəlmiş tədbirlər görür. Niyyət məlumdur. Türk Silahlı Qüvvələrinin nəzarət etdiyi təhlükəsiz bölgələri mülki vətəndaşlar üçün yararsız hala gətirmək, Türk modelinin uğursuzluğunu Suriyanın digər bölgələrinə və beynəlxalq ictimaiyyətə göstərmək və Türkiyəni qorxutmaqla geri çəkilməyə məcbur etmək. Eyni məqsəd İdlib üçün də keçərlidir. Beləliklə, söhbət ortaq Rusiya-Amerika ssenarisindən, bölgədəki gərginliyin qəsdən artmasına hesablanmış çirkin sui-qəsddən gedir. Hər iki ölkə bir tərəfdən Türkiyənin müttəfiqi kimi davranır, digər tərəfdən də biri YPG / PKK terror təşkilatını, digəri isə Suriya rejimini istifadə edərək öz mənfəətləri naminə çalışırlar. Üstəlik, iki ölkə arasında gizli ittifaq olduğu təəssüratı yaranır. Hətta Rusiya və ABŞ-ın Suriyanın gələcəyi, daha doğrusu, yenidən bölgüsü ilə bağlı razılığa gəldiklərini söyləmək olar. Eləcə də Fəratın şərqindəki YPG / PKK və Əsəd rejiminin sərhədlərinin müəyyən edilməsi baxımından. Bu səbəbdən Türkiyəni bölgədə görmək istəmirlər-bu açıq-aydındır. Axı Türkiyə bu ərazilərdə YPG / PKK-nı dayandırdı, İŞİD-i yox etdi və Suriyanın şimalında səs hüququna sahib oldu. Bu ABŞ və Rusiyanı narahat edir, çünki "döyüş meydanında xeyli güclənən Türkiyə danışıqlar masasında istədiyini əldə edə bilər". Ona görə də mümkün qədər Türkiyəni danışıqlar masasına buraxmaq belə istəmirlər. Bu vəziyyətdə kritik sual, Türkiyənin baş verən hadisələr və mövcud niyyətlər qarşısında mövqeyinin necə olacağıdır. Yüksək rütbəli türk hərbçinin bu suala aşağıdakı cavabı belədir.
"Fərat qalxanı", "Zeytun budağı", "Sülh mənbəyi" əməliyyatları sahələrində Türkiyənin müəyyən bir nizamı var. Bu sosial nizam Türkiyənin təhlükəsizliyi üçün vacibdir. Türkiyə bu ərazilərdən əl çəkməyəcək, bu ictimai asayişin pozulmasına icazə verməyəcək. Buna görə də burada hər hansı bir rejimi qorumaq üçün qabaqlayıcı tədbirlər-aktiv mövqe lazımdır. Fərat çayının şərqindən, Qamışlı, Haseke bölgələrindən Türkiyəyə qarşı bəzi təhdidlər ola bilər ki, artıq bunlar baş verməkdədir. PKK Qəndildən Türkiyə ərazilərinə girə bilmir və Suriyadan sızmağa çalışır. Türkiyə bunu öz sərhədləri daxilində nəzarətdə saxlayır, amma sabah başqa, daha ciddi cəhdlər olarsa, Türkiyə də burada tədbirlər görəcək. Yəni bu mənada bu torpaqlar da nəzarətsiz qalmayacaq . İdlibdə isə 3,5 milyon insan fərqli yerlərdə yayılıb və bir yerdə cəmlənmir. Miqrasiya baxımından problem sahəsi Türkiyə ilə sərhəd yaxınlığındakı Atma düşərgəsidir. Bura təxminən bir milyon insanın yaşadığı yerdir. Yenə də Türkiyə sərhədi yaxınlığında müvəqqəti düşərgələr var. Başqa sözlə, ümumilikdə iki milyona yaxın miqrant insandan danışa bilərik. Bura gəlib Atma düşərgəsini, ətrafını bombalayırlarsa, bu da hərbi güc tətbiq etmə qaydalarına ziddirsə, belə təhlükə mümkündür, amma bunu bacara biləcəklərini düşünmürəm. Ümumiyyətlə, bu dəhlizdə təxminən 20 minə yaxın briket evi tikilib və yaxın gələcəkdə təxminən 50 minə yaxın ev istifadəyə veriləcək. Buna görə də müəyyən mənada orada tampon zonalar yaradıldı. Ona görə də bu tərəfdən böyük bir köç dalğası gözləmirik. Ancaq, təbii ki, gözlənilməz və arzuolunmaz bir vəziyyət-əhalinin tam təmizlənməsi, təqib və sair varsa, Türkiyə silahlı gücdən istifadə qaydalarından istifadə edəcək. Məsələn, uçuşa qadağa zonası yaradacaq və ya 20 kilometrlik xəttə müdaxilə edəcək, çünki bu halda dinc əhali əsl qırğına məruz qala bilər. Türkiyə əvvəlki əməliyyatları ilə nəyə qadir olduğunu bütün dünyaya sübut etdi. Türkiyə sözü havaya atmır və bir şey deyirsə, lazım olanı da edir. Türkiyə siqnal verdi..."

Ülviyye, Hurriyyet.az